صبح گوشی را باز می‌کنید و بیت‌کوین از دیشب چند درصد بالا رفته. سه کانال تلگرامی با فونت درشت نوشته‌اند «رالی شروع شد» و یکی از دوستانتان می‌پرسد «الان بخرم یا دیر شده؟». سؤال خوبی است، ولی قبل از جواب دادن باید بدانیم رالی بازار اصلاً چیست، چه انواعی دارد و چرا بعضی رالی‌ها هفته‌ها ادامه پیدا می‌کنند و بعضی در یک شب برمی‌گردند.
رالی بازار چیست؟
رالی (Rally) به دوره‌ای گفته می‌شود که قیمت یک دارایی یا کل بازار در زمان نسبتاً کوتاه، سریع و پیوسته بالا می‌رود. تعریف دقیق عددی ندارد و به تایم‌فریم بستگی دارد: برای یک اسکالپر حرکت چندساعته‌ی بیت‌کوین رالی است و برای یک سرمایه‌گذار، رشد چندماهه‌ی کل بازار.
رالی را با دو مفهوم نزدیک اشتباه نگیرید. «پامپ» معمولاً به جهش ناگهانی و اغلب سازمان‌یافته‌ی یک توکن کم‌حجم گفته می‌شود که به همان سرعت برمی‌گردد. «بول ران (Bull Run)» یا بازار گاوی هم دوره‌ی بلندمدت صعودی است که خودش از چند رالی و چند اصلاح تشکیل شده. رالی چیزی بین این دو است: حرکتی واقعی، ولی نه لزوماً شروع یک روند بزرگ.
همه‌ی رالی‌های کریپتو یک جنس نیستند
ریلیف رالی (Relief Rally)
بعد از چند هفته ریزش، فروشنده‌ها خسته می‌شوند و قیمت یک برگشت تند می‌کند. ریلیف رالی در روند نزولی رایج است و خیلی‌ها را به اشتباه قانع می‌کند که کف تشکیل شده. معمولاً تا یک مقاومت مهم بالا می‌رود و آنجا دوباره فروش سنگین می‌بیند. اگر با مفهوم حمایت و مقاومت آشنا نیستید، اول آن را بخوانید.
رالی شورت اسکوییز (Short Squeeze)
وقتی تعداد زیادی معامله‌گر روی ریزش شرط بسته‌اند و قیمت برعکس حرکت می‌کند، شورت‌ها یکی‌یکی بسته یا لیکویید می‌شوند. بستن شورت یعنی خرید اجباری و این خرید قیمت را باز هم بالاتر می‌برد. این رالی‌ها سریع و تند هستند و اغلب وقتی شروع می‌شوند که فاندینگ ریت (Funding Rate) برای مدتی منفی بوده است.
رالی خبری
یک خبر مهم می‌تواند جریان پول تازه وارد بازار کند. نمونه‌ی شناخته‌شده‌اش شروع معاملات ETFهای اسپات بیت‌کوین در آمریکا در ژانویه‌ی ۲۰۲۴ بود و بعد ETFهای اتریوم در ژوئیه‌ی همان سال. مشکل رالی خبری این است که بازار معمولاً خبر را زودتر از اعلام رسمی قیمت‌گذاری می‌کند و کسی که بعد از تیتر خبر می‌خرد، گاهی در بالای حرکت خریده.
رالی آلت‌کوین‌ها
در بعضی دوره‌ها پول بعد از بیت‌کوین به سمت آلت‌کوین‌ها می‌چرخد و آن‌ها با شدت بیشتری بالا می‌روند. این چرخش همیشه اتفاق نمی‌افتد و زمانش قابل پیش‌بینی دقیق نیست. مطلب آلت‌کوین سیزن چیست نشانه‌های آن را مفصل بررسی کرده است.
نشانه‌هایی که قبل یا اوایل رالی دیده می‌شود
هیچ نشانه‌ای به‌تنهایی رالی را پیش‌بینی نمی‌کند. چیزی که می‌شود دید، شرایطی است که احتمال حرکت صعودی را بالا یا پایین می‌برد. ما معمولاً این‌ها را کنار هم نگاه می‌کنیم:
| نشانه | چه چیزی می‌گوید | کجا گمراه می‌کند |
|---|---|---|
| فاندینگ منفی در حالی که قیمت نمی‌ریزد | شورت‌ها زیادند و فروش واقعی ضعیف شده؛ زمینه‌ی شورت اسکوییز | در روند نزولی قوی، فاندینگ می‌تواند هفته‌ها منفی بماند |
| شاخص ترس و طمع در محدوده‌ی ترس شدید | بیشتر فروشنده‌های هیجانی احتمالاً فروخته‌اند | ترس می‌تواند مدت طولانی ادامه پیدا کند |
| اوپن اینترست پایین بعد از یک ریزش | اهرم‌ها پاک شده و بازار سبک‌تر است | به‌تنهایی جهت حرکت بعدی را نمی‌گوید |
| حجم بالا در شکست مقاومت | خریدار واقعی پشت حرکت است | شکست‌های جعلی با حجم هم دیده می‌شوند |
| جمع‌آوری تدریجی توسط آدرس‌های بزرگ | پول بزرگ در حال ساختن پوزیشن است | نهنگ‌ها هم اشتباه می‌کنند یا هج دارند |
سه مورد اول را می‌توانید در صفحه‌های فاندینگ ریت و شاخص ترس و طمع نهنگ رادار دنبال کنید. برای مورد آخر، صفحه‌ی نهنگ‌ها نشان می‌دهد معامله‌گرهای بزرگ هایپرلیکویید در کدام سمت بازار پوزیشن دارند. مفهوم جمع‌آوری را هم در مطلب اکومولیشن چیست توضیح داده‌ایم.
رالی سالم یا رالی شکننده؟
سؤال مهم‌تر از «رالی شروع شده؟» این است که «چه کسی دارد می‌خرد؟». رالی‌ای که با خرید اسپات و حجم واقعی بالا می‌رود معمولاً پایدارتر است. اما اگر اوپن اینترست خیلی سریع‌تر از قیمت بالا برود و فاندینگ مثبت و سنگین شود، یعنی بخش بزرگی از حرکت را معاملات اهرمی ساخته‌اند. چنین رالی‌ای شکننده است؛ یک افت کوچک می‌تواند زنجیره‌ای از لیکوییدیشن لانگ‌ها را راه بیندازد و رالی را به یک دامپ تند تبدیل کند.
وسط رالی چه کنیم و چه نکنیم؟
رایج‌ترین اشتباهی که می‌بینیم ورود دیرهنگام با اهرم بالاست. مثال فرضی: بعد از اینکه قیمت ۱۰ درصد بالا رفته، با ۱,۰۰۰ تتر وثیقه و اهرم ۱۰ برابر یک پوزیشن ۱۰,۰۰۰ تتری لانگ باز می‌کنید. یک اصلاح عادی ۵ درصدی، که در هر رالی چند بار اتفاق می‌افتد، نصف وثیقه‌ی شما را می‌برد و با افتی نزدیک ۱۰ درصد (کمی کمتر، به خاطر کارمزد و حداقل مارجین) لیکویید می‌شوید. رالی ممکن است بعداً ادامه پیدا کند، ولی شما دیگر در بازار نیستید.
چند عادت ساده جلوی بیشتر این ضررها را می‌گیرد. ورود را پله‌ای انجام دهید به‌جای اینکه همه‌ی سرمایه را یک‌جا وارد کنید. قبل از ورود، جای حد ضرر را مشخص کنید و حجم را طوری بگیرید که خوردن آن فقط درصد کوچکی از کل سرمایه باشد. در مسیر بالا رفتن بخشی از سود را بردارید؛ مطلب تیک پرافیت چیست روش‌هایش را توضیح داده. و به کانال‌هایی که وسط رالی «سیگنال VIP» می‌فروشند یا توکن ناشناخته‌ای را «جا مانده از رالی» معرفی می‌کنند اعتماد نکنید؛ خیلی از آن‌ها نقدینگی خروج خودشان را دنبال می‌کنند.
وقتی نهنگ‌ها هم‌زمان وارد شدند باخبر شوید
برای ورود هم‌زمان چند نهنگ، حرکت یک دارایی یا پوزیشن یک نهنگ مشخص هشدار تلگرامی یا ایمیلی بسازید.
ساخت هشدارسوالات متداول
رالی بازار چیست به زبان ساده؟
دوره‌ای است که قیمت یک دارایی یا کل بازار در مدت نسبتاً کوتاهی سریع و پیوسته بالا می‌رود. طول آن از چند ساعت تا چند ماه می‌تواند باشد.
فرق رالی و پامپ چیست؟
رالی معمولاً حرکتی گسترده‌تر با حجم واقعی است. پامپ به جهش ناگهانی و اغلب سازمان‌یافته‌ی یک توکن کم‌حجم گفته می‌شود که معمولاً به همان سرعت برمی‌گردد.
رالی کریپتو معمولاً چقدر طول می‌کشد؟
قاعده‌ی ثابتی ندارد. ریلیف رالی‌ها و شورت اسکوییزها معمولاً کوتاه‌اند، ولی رالی‌هایی که با ورود پول تازه همراه‌اند می‌توانند هفته‌ها یا ماه‌ها ادامه پیدا کنند.
آیا می‌شود رالی را پیش‌بینی کرد؟
به‌طور دقیق نه. با نگاه هم‌زمان به فاندینگ ریت، اوپن اینترست، شاخص ترس و طمع و رفتار آدرس‌های بزرگ فقط می‌شود احتمال‌ها را بهتر سنجید.
ریلیف رالی چیست؟
برگشت موقت و تند قیمت در یک روند نزولی است که معمولاً بعد از ریزش‌های پشت سر هم اتفاق می‌افتد و اغلب در یک مقاومت مهم متوقف می‌شود.
این مطلب برای آموزش نوشته شده و توصیه مالی یا سیگنال خرید و فروش نیست. معاملات ارز دیجیتال، به‌خصوص با اهرم، ریسک بالایی دارد؛ پیش از هر تصمیم، تحقیق خودتان را انجام دهید.